Kompresör Çeşitleri Nelerdir? – [Bölüm-1]

VCA, FET, OTA, Optical, Tube, Feed-forward, feed-back ve muhtelif isimlerle adlandırılan çeşitli kompresör türleri arasındaki farklar nelerdir? Kompresör çeşitleri arasında hangi durumda hangisini kullanmak gerekir?

Kompresörler genellikle VCA, FET, OTA, Optical, Tube, Feed-forward, feed-back gibi isimlerle kategorize edilirler. Bu kategoriler, kompresörlerin sinyali algılaması, etki etme yöntemi konusunda geliştirilen, birbirinden farklı devre tasarımlarını temsil eder.

Not: Yazı biraz uzun olacağı için iki kısımda yayınlamayı uygun gördüm. 2. bölüme yazının sonundaki bağlantıdan ulaşabilirsiniz. 

Aralarındaki farkı duymak isteyebilirsiniz, hangi durumlarda hangi tür kompresör tercih etmek gerekli diye düşünebilirsiniz. Sizi daha fazla meraklandırmadan sadede geleyim, kompresör türleri arasındaki fark bir rengin farklı tonları gibi düşünülebilir. Sarı, açık sarı, daha açık sarı, koyu sarı, daha koyu sarı gibi düşünün. Neticede hepsi sarı, hepsinin yaptığı iş aynı, sadece lezzeti farklı. Kompresör türleri için birbirinden çok farklı demek, tamamen hangi noktadan baktığınıza bağlıdır. Tüm kompresör çeşitleri tonunuza az veya çok etki edebilir ancak bu etkiyi devre yapısına bakarak söylemek zor hatta imkansız denebilir.

VCA Tipi Kompresörler

VCA – Voltage Controlled Amplifier anlamına geliyor yani voltaj kontrollü amfi. Teorik olarak çoğu kompresör devresi VCA olarak düşünülebilir ancak pratikte içerisinde transistörler barındıran IC çipi, giriş sinyalini (yani voltajı) kontrol ederek ne kadar negatif kazanç uygulanacağını belirler.

VCA kompresörler tipik olarak attack ve release parametrelerini hassas bir şekilde kontrol eden, hızlı ve temiz kompresörler olarak bilinir.

VCA kompresörlere Symetrix, dbx, Boss CS-3, Maxon CP9Pro+ ve Alesis 3630 örnek gösterilebilir.

FET Tipi Kompresörler

FET – Field Effect Transistor anlamına geliyor. Yani alan etkili transistör. Aslında VCA türü kompresörlerin bir alt çeşididir. FET kompresörler, çoğunlukla lambalı hissiyatı veren transistörlü kompresörler olarak kullanılıyor. Bazı kompresörler FET-based olarak geçiyor, bunun sebebi bir şekilde meşhur UREI 1176’ya atıfta bulunulması veya benzerliği oluyor. FET kompresörler için aslında temiz bir VCA kompresörün sesi daha fazla renklendiren türü olarak tanımlayabiliriz. 1176’nın dışında FET kompresörler genellikle Vintech, Daking, Purple ve Chandler gibi markaların pahalı rack tipi ürünleri olarak karşımıza çıkıyor.

Kompresör Çeşitleri Nelerdir? [Bölüm-2] için tıklayınız!