Fark edersen = Halledersin!
Kötü mix ‘ i anlamak aslında hiç zor değildir. Dinlediğimizde hepimiz anlarız. Ancak yapılan hataların pek farkına varmayız. İşte bu yazıda hemen hemen hepimizin yapmış olduğu ortak hatalara yer vereceğim ki o kadar emek verip hazırladığımız mix daha profesyonelce duyulsun.
Gelin yapılan hataları kısaca gözden geçirelim.
Kötü Mix ‘in Belirtileri
Kontrast Olmaması
Kontrast, zıtlık anlamına gelir. Kontrast kavramı her ne kadar fotoğrafçılık ile özdeşlemiş olsa da, müzikte de kritik öneme sahiptir.
Aynı müzikal doku tüm şarkıya nüfuz ettiğinde herhangi bir zıtlık oluşmaz ve şarkı yavan gelmeye başlar.
Dinleyici Odaklayamamak
Bildiğiniz üzere şarkı sözleri okunurken kelimeler veya cümleler arasında boşluklar oluşur. Bu boşluklarda dinleyicinin dikkatini şarkıda tutamamak, yaptığımız mix’in amatörce duyulmasına sebep olabilir.
Mix İçinde, Gürültülerin Duyulması
Bazen mix içinde uğultular, metronom sesleri, dışarıdan gelen sesler, dip gürültüsü gibi istenmeyen sesler duyarız. Profesyonelce duyulan mix’lerde bu tip gürültüler yoktur.
Mix’in, Temiz ve Dolgun Duyulmaması
Dinlerken, enstrümanları birbirinden ayırmak güçtür. Alt frekanslar, ya çok güçlü ya da çok zayıf geliyordur. Tabiri caiz ise parçanın altları çamur gibidir. Bu durumun önüne geçmek için EQ (ekolayzır) kullanımını iyi kavramak yerinde olacaktır.
Mix’in Uzak ve Samimiyetten Yoksun Tınlaması
Fazla reverb kullanımı veya aşırı efekt kullanımı, mix’in uzak ve samimiyetsiz tınlamasına sebep olabilir. Örneğin, reverb parametrelerinde oda boyutu (room size) büyüdükçe ses kaynağı dinleyiciden uzaklaşacaktır. Nasıl bir ambiyans yaratmak istediğimizi belirlemeli ve enstrümanlar arasındaki dengeyi bu tasavvurdan yola çıkarak oluşturmalıyız.
Tutarsız Ses Seviyeleri
Enstrüman ses seviyeleri arasında bir denge yoktur. Kimi çok yumuşak gelir, kimi çok sert. Kimi ise dengeli. Hal böyle olunca da şarkı sözleri bir duyulur bir kaybolur veya pek anlaşılamaz diyelim.
Sıkıcı ve Sıradan Sesler
Modası geçmiş, sıradan ve taklit sound’lar kullanıldığında, yapılan mix sıkıcı ve sıradan bir hal alır. Bir sound’u yeni veya çok sevdiğimiz için kullanmak ile herkes o sound’u kullandığı için tercih etmek arasında fark vardır.
Kötü mix’lenen şarkılarda yapılan en yaygın hatalar ve eksiklikleri keşfettikten sonra yapacağımız mix’lerin kalitesi şüphesiz artacaktır.
Şahsen yıllardır yapmış olduğum kayıtlarda hep bir şeylerin eksik olduğunu düşünürdüm, ancak bir türlü neyin eksik olduğunu bulamazdım. Hiç profesyonelce tınlamadığını düşünürdüm. Sanırım bu eksiklikleri gidermeyi öğrendikçe daha güzel tınlayan şarkılar yapabileceğim.
Peki, mix yaparken siz ne tür zorluklarla karşılaşıyorsunuz?